NIEMIECKIE UMOCNIENIA POLOWE
W INOWŁODZU
W dniu 27.07.2006 odbyła się jednodniowa wyprawa w okolice Tomaszowa Mazowieckiego. W drodze do
głównego celu naszej wyprawy jakim była miejscowość Inowłódz, nie omieszkaliśmy złożyć wizyty w Konewce
- osadzie położonej na północny wschód od Spały. W okresie II W.Ś. Znajdowało się tam stanowisko
dowodzenia Armii Środek. Główną atrakcją tego kompleksu jest zespół obiektów technicznych na czele z
tunelem o długości 380m ,mieszczącym w swym wnętrzu skład pociągu sztabowego . Pomimo, iż każdy
z nas był wielokrotnie na tym terenie, każda kolejna wizyta jest równie rzetelnie i skrupulatnie odbywana ,
m.in. z uwagi na fakt, że teren ten od pewnego czasu jest w prywatnej dzierżawie jednego z miłośników
fortyfikacji, który m.in. dzięki wsparciu bunkrowej braci prowadzi regularnie badania, odkrywając coraz to
nowe tajemnice związane z drugowojenną historią tego kompleksu . Wszystkich zainteresowanych historią
obiektu zachęcam do odwiedzenia witryny poświęconej "GEFECHTSSTAND ANLAGE MITTE".
Po zakończeniu blisko trzygodzinnej wizyty, udalismy się w kierunku naszego głównego punktu wyprawy
jakim była miejscowość Inowłódz, w której to za cel postawiliśmy sobie badania terenowe mające na celu
zlokalizowanie i zinwentaryzowanie zachowanych obiektów z okresu II W.Ś.
Malowniczo położone miasteczko u podnóża którego wije się rzeka Pilica, oprócz swej drugowojennej
historii, szczyci się również innymi zabytkami architektonicznymi. Pośród nich na czołową pozycję wybijaja się
Kościół Św. Idziego . Wzniesiona pierwotnie w stylu romańskim w 1082 przez księcia Władysława I
Hermana świątynia, z racji swojego położenia spełniała również funkcje obronne . Drugim zabytkiem są
ruiny zamku, wybudowanego za czasów panowania Kazimierza Wielkiego w latach 1356-1366. Naszym celem
były jednak umocnienia drugowojenne . Nie wszyscy kojarzą bądź pamiętają, ale obiekty te wraz z
kościołem uwiecznione zostały w jednym z odcinków popularnego serialu pt. "Czterej pancerni i pies".
W wyniku naszego rozpoznania terenowego zlokalizowaliśmy łącznie 11 obiektów, na które składają się:
6 szt. Ringstand 58c, 2 szt. Regelbau 701, 2 szt. typu Regelbau 668 oraz jeden zbiornik. Wszystkie znajdują
się na północnym brzegu rzeki Pilicy. Głównym miejscem rozlokowania obiektów ze względu na swe położenie
jest wschodnia część wzgórza, na którym znajduje się wcześniej wspomniany kościół. Znajdują się na nim
cztery obiekty.
Obiekt nr 1 -jest to Ringstand 58c, popularny "Tobruk", zachowany w stanie dobrym, jego wnętrze
wypełnia niewielka ilość śmieci pochodzących z przyległego cmentarza; wejście mozliwe jedynie z poziomu
otworu strzelniczego, z uwagi na fakt zamurowanego i zasypanego wejścia głównego.
Obiekt nr 2 - Ringstand 58c,stan zachowania dobry, wejście glówne zamurowane i zasypane od zewnątrz,
w odróżnieniu od swojego sąsiada wnętrze w stopniu znacznym wypełnione śmieciami z cmentarza.
Obiekt nr 3 - Regelbau 701, popularny "garaż" dla armaty ppanc, której zadaniem było ostrzeliwanie
pobliskego skrzyżowania, będącego główną arterią komunikacyjną łączącą Tomaszów Mazowiecki,Rawę Maz.
oraz Opoczno. Obiekt zachowany w stopniu dostatecznym. Widoczne liczne ślady kruszenia się i ubytku betonu
w miejscach odsłonietych i pozbawionych pierwotnej warstwy izolującej (smoły) wnętrze czyste , przy
wejściu na prawej ścianie zachowany numer inwentarzowy .
Obiekt nr 4 -Regelbau 668, jest to schron bierny przeznaczony dla sześciu żołnierzy piechoty. Najbardziej
zniszczony obiekt spośród wszystkich objetych naszym rozpoznaniem. Wnętrze wskazuje na prowadzenie w
nim walk. Składa się z dwóch przedsionków pełniących funkcję śluz oraz izby załogi, ślady na sklepieniu
izby wskazują na użycie w niej broni maszynowej , brak zachowanych elementów wyposażenia, podłoże
pokryte warstwą wilgotnej ziemi dostającej się współcześnie do wnętrza przez niezabezpieczone wyjście
ewakuacyjne ;od zewnątrz widoczne ślady erozji betonu, które podobnie jak w sąsiednim Regelbau 701
pojawiają się w miejscach odsłoniętych i pozbawionych pierwotnej izolacji.
Wszystkie w/w obiekty połączone były ze sobą siecią gęsto rozmieszczonych i przecinających wzgórze transzei,
których zarysy są bardzo dobrze zachowane i czytelne w terenie.

